Dataservices Corp

🔥 CHIẾN TRANH IRAN 2026: TÁC ĐỘNG THẾ NÀO ĐẾN CÁC CHỈ SỐ VĨ MÔ CỦA KINH TẾ VIỆT NAM?

Từ ngày 28/02/2026, khi Mỹ và Israel phát động Chiến dịch "Epic Fury" tấn công Iran, thế giới đã bước vào giai đoạn bất ổn địa chính trị nghiêm trọng nhất kể từ thập niên 1970. Với hơn 3.000 người thiệt mạng, eo biển Hormuz bị phong tỏa — tuyến vận chuyển 20% nguồn cung dầu toàn cầu — và giá dầu Brent vọt từ ~$73 lên trên $100/thùng chỉ trong vài tuần, câu hỏi đặt ra là: Kinh tế Việt Nam sẽ chịu tác động ra sao?

Dưới đây là phân tích dựa trên dữ liệu từ Viện Nghiên cứu Kinh tế BIDV (TS. Cấn Văn Lực), VinaCapital, Trading Economics, KPMG và các nguồn quốc tế.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
📊 1. GDP — MỤC TIÊU 10% CÓ CÒN KHẢ THI?
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

▪️ Trước chiến sự: Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 10% cho năm 2026 (sau mức 8,02% năm 2025). UOB dự báo 7,5%.

▪️ Tác động chiến tranh (3 kịch bản theo BIDV):
• Kịch bản cơ sở (xung đột hạ nhiệt sớm): GDP giảm 0,6-0,8 điểm %, đạt khoảng 9,2-9,4%
• Kịch bản tiêu cực (kéo dài vài tháng): GDP giảm thêm, có thể chỉ đạt 8-8,5%
• Kịch bản xấu nhất (leo thang toàn khu vực): GDP có thể giảm tổng cộng ~2 điểm % (theo VinaCapital), tức chỉ đạt ~7,5-8%

▪️ Nguyên nhân: Xuất khẩu ròng chậm lại (giảm 0,5-2 điểm %), tiêu dùng và đầu tư trong nước suy giảm do chi phí tăng, FDI đăng ký có thể giảm 0,5-2%.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
📈 2. LẠM PHÁT (CPI) — ÁP LỰC TĂNG MẠNH
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

▪️ Dữ liệu thực tế: CPI tháng 2/2026 đã tăng lên 3,35% (từ 2,53% tháng 1). Core CPI đạt 3,74%.

▪️ Dự báo cả năm 2026:
• Kịch bản cơ sở: CPI bình quân tăng thêm 0,3-0,5 điểm %, vẫn quanh ngưỡng mục tiêu 4-4,5%
• Kịch bản xấu (giá dầu duy trì $95-100/thùng): CPI có thể bị đẩy lên 4,5-5%
• Kịch bản tệ nhất: Lạm phát vượt 5% nếu chiến sự kéo dài

▪️ Nguyên nhân truyền dẫn:
• Xăng dầu chiếm ~4% rổ CPI, giao thông ~9,67%
• Giá xăng trong nước đã tăng ~30%, diesel tăng ~40% kể từ khi chiến sự nổ ra
• Việt Nam vẫn nhập khẩu ~45,6% nhu cầu xăng dầu (12,15 triệu tấn/năm)
• LNG gần như phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu, đặc biệt từ Qatar và Ả Rập Xê Út — đúng vùng chiến sự

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
💱 3. TỶ GIÁ USD/VND — ÁP LỰC MẤT GIÁ
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

▪️ Kịch bản cơ sở: Tỷ giá USD/VND có thể tăng 2-3% trong năm 2026
▪️ Nếu chiến sự kéo dài: Biến động lớn hơn, khó lường, thu hẹp dư địa chính sách tiền tệ
▪️ Lãi suất tiền gửi 12 tháng có thể tăng 50-100 bps, lên ~7%/năm

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
⛽ 4. NĂNG LƯỢNG — ĐIỂM DỄ TỔN THƯƠNG NHẤT
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

▪️ Giá dầu Brent: Từ ~$73 → vượt $100/thùng, có lúc chạm $119,5. Goldman Sachs dự báo bình quân cả năm có thể ở mức $85-100+/thùng.
▪️ Giá LNG châu Á: Tăng gần 60%, đạt $25,40/MMBtu — cao nhất 3 năm
▪️ Bộ Tài chính VN đã đề xuất giảm thuế nhập khẩu xăng dầu về 0% để bình ổn
▪️ Chính phủ khuyến khích làm việc từ xa để giảm tiêu thụ nhiên liệu

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
🏭 5. CÁC NGÀNH CHỊU TÁC ĐỘNG MẠNH
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

▪️ Trực tiếp: Vận tải, hàng không, logistics, du lịch
▪️ Sản xuất: Hóa chất, phân bón, thép, nhôm, VLXD, điện tử, chip bán dẫn, ô tô, nhựa
▪️ Nông nghiệp: Lúa gạo, cà phê, hồ tiêu — chi phí đầu vào (phân bón, nhiên liệu) tăng mạnh
▪️ Xuất khẩu sang Trung Đông (~$1,74 tỷ USD nông-thủy sản) bị gián đoạn trực tiếp

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
🛡️ 6. "LÁ CHẮN" CỦA VIỆT NAM
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

✅ Tự chủ ~54,4% nhu cầu xăng dầu nội địa (nhà máy Dung Quất & Nghi Sơn)
✅ Thực phẩm chiếm 36% rổ CPI — Việt Nam tự sản xuất phần lớn lương thực
✅ Nền kinh tế đã có nhiều cải thiện về sức chống chịu
✅ Xu hướng chuyển đổi năng lượng tái tạo (năng lượng mặt trời có thể giúp tiết kiệm ~$594 triệu nhập khẩu than & khí)
✅ FDI vẫn duy trì nhờ niềm tin vào môi trường chính trị ổn định

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
📌 DỰ BÁO TỔNG HỢP CHO VIỆT NAM NĂM 2026
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Chỉ số → Trước chiến sự → KB Cơ sở → KB Xấu nhất
• GDP: 10% (mục tiêu) → 9,2-9,4% → 7,5-8%
• CPI bình quân: ~3,5-4% → 4-4,5% → 4,5-5%+
• Tỷ giá USD/VND: Ổn định → Tăng 2-3% → Biến động lớn
• Lãi suất TG 12T: ~6% → ~7% → 7-8%+
• Xuất khẩu: Tăng mạnh → Giảm 0,5-1% → Giảm 2-5%

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🔑 NHẬN ĐỊNH CÁ NHÂN:

Với kinh nghiệm 25 năm trong ngành dầu khí, tôi cho rằng cuộc chiến tại Iran là "cú sốc năng lượng" lớn nhất kể từ khủng hoảng Ukraine 2022. Tuy nhiên, Việt Nam có nền tảng vĩ mô tốt hơn nhiều so với các cuộc khủng hoảng trước đây.

Điều quan trọng nhất hiện nay:
1️⃣ Theo dõi sát diễn biến eo biển Hormuz — đây là "van" quyết định giá dầu
2️⃣ Doanh nghiệp cần chủ động tối ưu chi phí năng lượng, đa dạng hóa nguồn cung
3️⃣ Nhà đầu tư nên thận trọng nhưng không hoảng loạn — lịch sử cho thấy các cú sốc dầu thường tạo cơ hội mua vào khi thị trường phản ứng thái quá

Các bạn nghĩ sao? Liệu mục tiêu GDP 10% có còn khả thi? Comment bên dưới nhé!

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Nguồn tham khảo:
• Britannica — 2026 Iran War
• Viện Nghiên cứu Kinh tế BIDV (TS. Cấn Văn Lực)
• VinaCapital — Iran War: Modest Impact on Vietnam
• Wikipedia — Economic impact of the 2026 Iran war
• Trading Economics — Vietnam Inflation Rate
• CNBC, Reuters, Al Jazeera, Goldman Sachs
• Vietnam Briefing — Iran Conflict Early Impacts

Xung đột Iran ảnh hưởng trực tiếp đến túi tiền của chúng ta như thế nào?
Tại Việt Nam, ảnh hưởng chủ yếu qua giá xăng dầu và hàng hóa thiết yếu tăng, gián tiếp qua lạm phát, việc làm và thu nhập thực tế giảm. Người tiêu dùng đô thị chịu nặng hơn do phụ thuộc phương tiện cá nhân và nhập khẩu.

# # Giá xăng dầu và di chuyển
Giá xăng trong nước đã tăng 5-10% (RON95 lên 22.000-24.000 VND/lít), đẩy chi phí đi lại hàng ngày tăng 20-30% cho xe máy, ô tô; vận tải công cộng và Grab cũng điều chỉnh giá. Người dân nông thôn ít ảnh hưởng hơn nhưng chi phí phân bón, thuốc trừ sâu vọt 15%, làm giá nông sản tăng.

# # Thực phẩm và sinh hoạt
Lạm phát CPI dự báo +0.3-0.7% do giá thịt, rau củ, điện nước tăng từ chi phí sản xuất; siêu thị như Big C, VinMart báo giá hàng nhập khẩu (dầu ăn, bột mì) cao hơn 8-12%. Hộ gia đình trung bình mất thêm 200.000-500.000 VND/tháng cho nhu yếu phẩm.

# # Thu nhập và việc làm
Thu nhập thực tế giảm 1-3% do lạm phát xói mòn lương (lương tối thiểu chưa điều chỉnh kịp); ngành du lịch, logistics mất việc làm tạm thời nếu hàng không cắt chuyến. Người lao động tự do (tài xế, shipper) giảm thu nhập 10-20% vì khách cắt giảm di chuyển.

Tổng hợp và đồ họa.

Vào thứ Ba, 23/02/2026, Tổng thống Donald Trump đã phát biểu trước Quốc hội lần đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai của mình, và ông đã làm điều đó với một nền kinh tế vẫn đang vận hành khá ổn định.

Tuy nhiên, các dữ liệu gần đây đã xuất hiện một số tín hiệu cảnh báo cho thấy đà tăng trưởng có thể đang suy yếu — đúng vào thời điểm chính quyền Trump đang tiến hành những thay đổi chính sách mang tính toàn diện và có khả năng làm thay đổi cục diện nền kinh tế.
Cùng Dataservices xem xét 09 chỉ số kinh tế chính của Nền Kinh Tế Mỹ và những phân tích từ các biểu đồ. (Chi tiết trong từng biểu đồ).
1. Real GDP Growth (Tăng trưởng GDP thực) |
2. Inflation (Lạm phát) |
3.Egg Prices (Giá trứng) |
4. Stock Market Performance (Hiệu suất thị trường chứng khoán) |
5. Housing Market / Mortgage Rates (Thị trường nhà ở / Lãi suất thế chấp) |
6. Unemployment Rate (Tỷ lệ thất nghiệp) |
7. Job Growth (Tăng trưởng việc làm) |
8. Existing Home Sales & Home Prices (Doanh số bán nhà & Giá nhà) |
9. New Car Prices (Giá xe mới)

👩‍🏫5 điều cần biết về việc phán quyết của Tòa án Tối cao có thể làm đảo lộn các mức thuế quan của TT Trump.
WASHINGTON—Tòa án Tối cao đã công bố phán quyết được chờ đợi từ lâu vào ngày 20/2 về việc liệu các mức thuế quan của Tổng thống Donald Trump có vượt quá giới hạn thẩm quyền do Quốc hội trao hay không.
​

Phán quyết của Tòa án Tối cao đã vô hiệu hóa các mức thuế được áp đặt dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) năm 1977.
​

Cụ thể, điều này ảnh hưởng đến các mức thuế “có đi có lại” nhân “Ngày Giải phóng” (Liberation Day) đối với hàng nhập khẩu từ hầu hết đối tác thương mại của Mỹ, với mức thuế dao động từ 10% đến 50%.

Phán quyết cũng tác động đến các mức thuế liên quan đến an ninh biên giới và fentanyl đối với Trung Quốc (10%), Mexico (25%) và Canada (35%).
Các mức thuế áp lên Ấn Độ vì mua dầu Nga và các mức thuế áp lên Brazil cũng sẽ bị ảnh hưởng.
Phán quyết của tòa không lật ngược các loại thuế theo ngành (sectoral), bao gồm thuế đối với nhôm, đồng và thép, vốn được ban hành theo các thẩm quyền thuế quan khác.
Quyết định then chốt này được dự báo sẽ làm xáo trộn chính sách đối ngoại và kinh tế của Mỹ.

Dưới đây là những tác động tiềm tàng của phán quyết hôm nay.
​
1. Quyền lực của tổng thống
Phán quyết có thể ảnh hưởng đến những quyết định trong tương lai của Trump về việc sử dụng quyền khẩn cấp cho nhiều biện pháp kinh tế.
​Quyết định này được kỳ vọng sẽ tạo tiền lệ cho quyền khẩn cấp của nhánh hành pháp ở các lĩnh vực chính sách khác.
Trước đó Trump từng gọi phán quyết này có thể là “sống còn” đối với nước Mỹ.

2. Nguồn thu của chính phủ
Mỹ đã chứng kiến nguồn thu từ thuế quan đạt mức kỷ lục và các cuộc tái đàm phán thương mại ảnh hưởng đến hàng tỷ USD giao thương.
​Thuế quan tạo ra nguồn thu kỷ lục hơn 215 tỷ USD trong năm tài khóa 2025.
Phán quyết có thể buộc chính phủ liên bang phải hoàn tiền cho các nhà nhập khẩu, gây áp lực lên ngân sách liên bang và làm phức tạp nỗ lực giảm thâm hụt.
Một ước tính của Penn Wharton Budget Model cho rằng hơn 175 tỷ USD nguồn thu thuế quan của Mỹ có thể phải hoàn trả cho các nhà nhập khẩu sau phán quyết của Tòa án Tối cao.

3. Tác động tới thị trường
Các thị trường tài chính đã chuẩn bị cho biến động.
Phán quyết chống lại thuế quan gần đây là tin tốt với nhà đầu tư vì giúp giảm bớt áp lực chi phí tăng cao đối với doanh nghiệp.
Tuy vậy, đợt tăng của thị trường chứng khoán có thể không kéo dài vì sự bất định có thể quay lại.
Các mức thuế mới Trump đề xuất sẽ được triển khai, điều này có thể làm gia tăng bất định với nhà đầu tư.

4. Nhà nhập khẩu và doanh nghiệp
Hơn 1.000 công ty, bao gồm Costco, đã kiện chính phủ về các mức thuế quan.
​Các nhà nhập khẩu tại Mỹ đã nộp đơn xin hoàn thuế điện tử, chờ Tòa án Tối cao quyết định về tính hợp pháp của các mức thuế IEEPA của Trump.
Hạn chót để các nhà nhập khẩu đăng ký hoàn tiền điện tử qua mạng Automated Clearing House với Hải quan là ngày 6/2.
Hiện vẫn chưa rõ các công ty này sẽ nhận tiền hoàn như thế nào, và đây là một vấn đề lớn đối với chính quyền vào thời điểm này.
​

5. Chính sách thương mại “America First”
Chưa rõ các thỏa thuận thương mại sẽ thay đổi ra sao sau phán quyết của Tòa án Tối cao.
​Tuy nhiên, Trump nói ông sẽ lập tức áp mức thuế 10% lên tất cả các đối tác thương mại.
Sau đó, trong 5 tháng tiếp theo, ông nói chính quyền sẽ tiến hành “nhiều cuộc điều tra khác nhau” cần thiết để triển khai các mức thuế “công bằng” cho từng quốc gia.

(Team Dataservices Tổng hợp và dịch từ NYT, EPT)

KÍNH CHÚC QUÝ KHÁCH _ NĂM BÍNH NGỌ 2026!
VẠN SỰ NHƯ Ý - SỨC KHỎE DỒI DÀO - TÀI LỘC THEO VÀO - GIA ĐÌNH VIÊN MÃN!

👀Nhìn lại 20 năm thay đổi vốn hóa thị trường (2005 → 2025) Toàn Cầu!

"Đến năm 2030, 1-3 doanh nghiệp Nhà nước Việt Nam lọt top 500 thế giới" (Nghị quyết số 79 về phát triển kinh tế Nhà nước vừa được ban hành ngày 6/1/2026). Rất cụ thể và tham vọng! Tuyệt vời!

Và nhân tôi cũng mới có một bảng dữ liệu của McKinsey Global Institute thì tôi chuyển sang biểu đồ Sankey để các bạn có thể thấy rõ hơn sự thay đổi trong 20 năm qua để có thể thấy định hướng đến năm 2030 nên như thế nào và làm sao có thể đạt được mục tiêu đề ra.

📊 Top 10 Công Ty: Sự Thay Đổi Hoàn Toàn

🔄 Chỉ 1 công ty sống sót sau 20 năm đổi mới!
Microsoft là công ty hiếm hoi vẫn nằm trong top 10 sau 20 năm. Phần còn lại (GE, Exxon, Shell, Citi…) đã rời khỏi vị thế dẫn đầu, chứng minh vị trí quân vương không đảm bảo vĩnh viễn.

💻 Tech thống trị năm 2025
Danh sách 2025 gần như toàn công ty công nghệ & bán dẫn: Nvidia, Apple, Alphabet, Amazon, Meta, Broadcom, TSMC. Cuộc chuyển dịch trọng tâm từ năng lượng/tài chính sang AI, cloud, platform rõ ràng.

📈 Vốn hóa tăng gấp 11 lần
Tổng vốn hóa top 10 từ 2.420 tỷ (2005) → 26.780 tỷ USD (2025) - tăng khoảng 11 lần. Nhóm dẫn đầu thắng lớn, khoảng cách giữa top và phần còn lại càng nới rộng.

🚀 Nvidia bứt lên từ vô danh
Nvidia trở thành công ty #1 với 5.070 tỷ USD - vị trí mà GE nắm giữ 20 năm trước. B**g bóng AI, chip GPU, deep learning đã tạo nên "người thắng" mới.

⚡ "Arenas" - chiến trường mới quyết định
McKinsey gọi các ngành tăng trưởng cao là "arenas". Công ty nào kiểm soát AI, cloud, platform digital sẽ giành được phần lớn giá trị. Người thắng ăn rất nhiều, người thua rơi rất nhanh.

💰 "Winner takes more" - siêu tập trung
Các công ty top 2025 có thể mở rộng toàn cầu với chi phí cực thấp (software, platform). Thị trường hiện tưởng lớn hơn, phần thưởng cho người thắng cũng vô tuyến. Khoảng cách giữa #1 và #10 lớn hơn bao giờ hết.

🎯 Bài học: "Không phải kích cỡ, mà là lĩnh vực"
Dù là Fortune 500 năm 2005, không thể tránh khỏi tụt hạng nếu lĩnh vực bạn suy giảm. Chỉ có công ty nắm bắt được "arena" tăng trưởng mới mới có cơ hội nằm trong top các Công ty tương lai.

📌 Nguồn: McKinsey Global Institute - "Capturing the Next Big Arenas of Competition" (November 2025)
Minh họa: Dataservices Corp

Một đất nước tưởng chừng như không bị ảnh hưởng gì nhưng lại rất bị ảnh hưởng khi Mỹ kiểm soát Xuất khẩu dầu thô của Venezuela.
- Không ai khác hơn chính là Canada - đất nước của Gấu, Moose, Elk và...Dầu nặng .
Hãy nhìn vào biểu đồ Xuất khẩu Dầu thô của Canada. Mấy ông Xuất Khẩu Dầu Thô Canada xưa nay rất nhàn. Cứ hút lên, ra mở van, thế là có thằng nó tiêu thụ hết. Rồi bao năm chả thèm xây cho mình lấy 1 cái Nhà máy lọc dầu cho đúng nghĩa. Mà chỉ tin vào quan hệ Đồng minh là ...vĩnh cửu!
Nhưng...Chính phủ hiện tại của Mỹ thì rất , rất và rất khác.
Reuters dẫn 5 nguồn tin chính phủ, ngành dầu mỏ và vận tải biển Mỹ cho biết các quan chức nước này đang thảo luận với Venezuela về việc xuất khẩu dầu mỏ từ quốc gia Mỹ Latin sang các nhà máy lọc dầu của Mỹ.
Nếu dầu thô Venezuela thực sự được đưa nhanh vào các nhà máy lọc dầu Mỹ (đặc biệt vùng Gulf Coast), tác động lớn nhất lên ngành dầu khí Canada sẽ là tăng cạnh tranh trực tiếp với dầu nặng Canada, khiến chênh lệch giá (discount) của dầu nặng Canada có nguy cơ nới rộng và biên lợi nhuận upstream bị ép xuống trong ngắn hạn.
Chart: vẽ lại bởi Dataservices Corp
Nguồn dữ liệu: EIA, Statistic Canada

Trữ lượng dầu của các công ty nước ngoài tại Venezuela.
Các công ty nhà nước Trung Quốc nắm giữ trữ lượng dầu lớn nhất trong số các công ty nước ngoài hoạt động tại Venezuela.
​
Công ty Trung Quốc dẫn đầu
Sinopec Group dẫn đầu với 2.8 tỷ thùng dầu, tiếp theo là CNPC với 1.6 tỷ thùng, tổng cộng hai công ty Trung Quốc này nắm giữ 4.4 tỷ thùng - chiếm gần một nửa tổng trữ lượng của các công ty nước ngoài. Rosneft của Nga đứng thứ hai với 2.3 tỷ thùng.
​
Các công ty khác
Chevron của Mỹ nắm giữ 0.9 tỷ thùng, trong khi PetroVietnam của Việt Nam và Eni của Ý lần lượt có 0.6 và 0.5 tỷ thùng. Các công ty Venezuela như CT Energy Holding và Suelopetrol nắm giữ lượng nhỏ hơn với 0.3 và 0.1 tỷ thùng. Theo Morgan Stanley, các trữ lượng này dựa trên cơ sở 2P+2C và đại diện cho quyền lợi từ các liên doanh với PDVSA - công ty dầu khí nhà nước Venezuela, do Venezuela không cho phép các công ty nước ngoài trực tiếp sở hữu trữ lượng.
Khối lượng xuất khẩu năm 2025
Xuất khẩu dầu của Venezuela đạt khoảng 921.000 thùng mỗi ngày (bpd) vào tháng 11/2025, trong đó Trung Quốc chiếm khoảng 80% tổng lượng (tương đương 746.000 bpd). Trước đó vào tháng 6/2025, tổng lượng xuất khẩu dầu thô và nhiên liệu của Venezuela đạt 844.000 bpd, tăng 8% so với tháng 5, với khoảng 90% hướng đến Trung Quốc. Trung bình cả năm 2025, Trung Quốc nhập khẩu khoảng 389.000 bpd dầu Venezuela, chiếm khoảng 4% tổng lượng nhập khẩu dầu thô qua đường biển của Trung Quốc.
Nguồn tin: Reuters
Biểu đồ: Vẽ lại bởi Dataservices Corp !