Disinfo_Digest

Aparat propagandowy Federacji Rosyjskiej kontynuuje sowiecką tradycję fałszowania historii wokół agresji na Polskę z 17 września 1939 roku.

Współczesne narracje Kremla mają na celu podważenie polskiej suwerenności, legitymizację aneksji oraz budowanie wizerunku Rosji jako obrońcy uciśnionych. Główne wątki dezinformacyjne:

🔴Mit „misji wyzwoleńczej”: Wkroczenie Armii Czerwonej jest przedstawiane jako ochrona białoruskich i ukraińskich chłopów oraz robotników przed rzekomym uciskiem ze strony polskich klas wyższych i „nacjonalistów”.

🔴Dyskredytacja państwa polskiego: Kreml ukazuje II RP jako państwo ksenofobiczne i współwinne wybuchowi II wojny światowej. Ma to odciągnąć uwagę od skali represji okupacyjnych oraz delegitymizować polski opór.

🔴Wybielanie agresora: Agresję ZSRS definiuje się jako "odwetową lub prewencyjną akcję obronną", maskując faktyczne cele terytorialne i polityczne Moskwy.

Trwałość tych schematów dowodzi ciągłości operacji psychologicznych ZSRS i dzisiejszej Rosji.

Wykorzystywanie historycznych fałszerstw służy nie tylko usprawiedliwieniu dawnych zbrodni, ale również bieżącemu dyskredytowaniu Polski na arenie międzynarodowej. https://disinfodigest.pl/2024/09/20/rosyjska-propaganda-zaklamuje-historie-sowieckiej-napasci-na-polske-17-wrzesnia-1939-roku/

17 września 1939 r.: Agresja ZSRR na Polskę.

17 września 1939 roku Związek Radziecki, na mocy tajnego protokołu do paktu Ribbentrop-Mołotow, wypełnił zobowiązania sojusznicze wobec hitlerowskich Niemiec, dokonując zbrojnej agresji na Polskę.

Data 17 września 1939 roku pozostaje symbolem zbrodniczej współpracy Hitlera i Stalina, której celem było zniszczenie suwerenności wolnych narodów Europy.

Stalinowski Związek Radziecki, podobnie jak hitlerowskie Niemcy, był współodpowiedzialny za rozpętanie II wojny światowej: https://disinfodigest.pl/2022/01/30/pakt-ribbentrop-molotow-stalinowski-zwiazek-radziecki-jest-takim-samym-inicjatorem-ii-wojny-swiatowej-jak-hitlerowskie-niemcy/

September 17, 1939 is one of the most tragic dates in Poland’s most recent history.

On these day, the Soviet Union, in alliance with N**i Germany, invaded and occupied Poland.

On September 17, 1939, when the Polish army was fighting N**i German invasion in the west, Soviet forces invaded eastern Poland. Watch the whole movie to find out more: https://youtu.be/Q88AkN1hNYM?is=JOitnwQfenoKJ7ua

⚠️Rosyjska kampania zastraszania Polski: groźby zniszczenia państwa oraz użycia broni jądrowej.

Monitoring rosyjskiego środowiska informacyjnego wskazuje na wyraźną eskalację przekazu zastraszającego skierowanego przeciwko Polsce.

Wiktor Baraniec, pułkownik w stanie spoczynku, były rzecznik rosyjskiego ministra obrony i wieloletni „komentator” wojskowy, rozwinął narrację sformułowaną dzień wcześniej przez Nikołaja Patruszewa. Baraniec stwierdził, że w przypadku bezpośredniej konfrontacji Rosja będzie dążyć do „postawienia polskiej armii na kolana”, wskazując jednocześnie na rosyjskie systemy rakietowe rozmieszczone w obwodzie kaliningradzkim oraz możliwość zastosowania taktycznej broni jądrowej. Jego wypowiedź stanowi rozwinięcie i radykalizację przekazu Patruszewa, który 15 września stwierdził, że w przypadku konfliktu z Rosją Moskwa wykorzysta „cały arsenał dostępnych sił i środków”, a „polska państwowość przestanie istnieć w ciągu dwóch–trzech dni”.

Najbardziej radykalna część przekazu nie odnosi się już wyłącznie do Wojska Polskiego ani infrastruktury wojskowej. Baraniec mówi wprost o perspektywie zniszczenia polskich miast:

🔴„Cała Polska [...] będzie dymić w atomowych ruinach”.
🔴„Ile starych budynków, ile zamków ma ten kraj. Wszystko to będzie dymić w atomowych ruinach”.

Wypowiedź należy analizować w szerszym kontekście. W rosyjskiej przestrzeni medialnej występuje obecnie powtarzalna sekwencja komunikatów przedstawiających Polskę jako państwo zmierzające do bezpośredniej wojny z Federacją Rosyjską, a następnie przedstawiających jej potencjalne zniszczenie jako rzekomo nieuniknioną konsekwencję polskiej polityki bezpieczeństwa.

Celem takiego przekazu jest wywołanie strachu. Odbiorca ma zacząć zadawać pytanie, czy wsparcie Ukrainy, wzmacnianie wschodniej flanki NATO, rozwój zdolności Wojska Polskiego lub twarda reakcja na działania Federacji Rosyjskiej są warte ryzyka wojny i potencjalnej eskalacji nuklearnej.

Przełamać tarczę, złamać morale.

Rosyjski aparat propagandowy wykorzystuje obrazy ataków rakietowych na Ukrainę do zastraszania, łamania morale i podważania wiarygodności zachodniego wsparcia wojskowego.

W najnowszej analizie pokazujemy, w jaki sposób realne ograniczenia obrony powietrznej, nasycenie ataków, relacja kosztów między środkiem napadu a efektorem, ograniczone zapasy amunicji oraz konieczność priorytetyzacji ochrony są przekształcane w przekaz o bezsilności NATO.

Rosyjska propaganda nie ogranicza się przy tym do bezpośredniego dyskredytowania systemów Patriot, NASAMS czy IRIS-T. Jej celem jest przede wszystkim oddziaływanie psychologiczne: osłabianie ukraińskiego morale, podważanie zaufania do zachodnich gwarancji politycznych i wojskowych oraz budowanie w państwach NATO przekonania, że nawet zaawansowana obrona zostanie przeciążona i przełamana.

To przykład operacji zastraszania, w której warstwa techniczna przekazów służy celowi politycznemu, a analiza pola walki zostaje podporządkowana narracji o nieuchronności rosyjskiej przewagi.

Link do publikacji w komentarzu.

Rosyjska propaganda kontynuuje znany schemat oddziaływania wymierzony w politykę obronną i odstraszanie NATO: działania defensywne Sojuszu są przedstawiane jako przygotowanie do agresji na Rosję i Białoruś.

Dobrym przykładem jest najnowsza publikacja rosyjskiego propagandysty Jurija Baranczyka (Юрий Баранчик - BIO propagandysty umieszczamy pod koniec publikacji).

Baranczyk dezinformacyjnie opisuje rozmieszczenie niemieckiej brygady na Litwie, rozwój struktur dowodzenia NATO w państwach bałtyckich oraz zabezpieczanie granicy ukraińsko-białoruskiej jako element jednego planu strategicznego. Pisze m. in.:

🔴„Niemiecki parasol rozwija się nad całym Bałtykiem”.
🔴„Wszystkie te niemieckie rozmieszczenia oznaczają przygotowania do rewanżu”.
🔴„Plany odzyskania Królewca nie zniknęły”.
🔴„Białoruś znajdzie się na progu okrążenia trzech frontów”.

To klasyczny mechanizm rosyjskiej propagandy: prawdziwe lub częściowo prawdziwe informacje są łączone w fałszywy scenariusz ofensywy NATO. W ten sposób odstraszanie zostaje przedstawione jako agresja, obecność wojskowa jako „przyczółek”, a środki ochrony granic jako przygotowanie ofensywy.

Szczególnie istotna jest warstwa zastraszania. Baranczyk w innych publikacjach otwarcie argumentował, że europejscy politycy powinni obawiać się bezpośredniego rosyjskiego uderzenia jądrowego. W analizowanym przekazie ponownie pojawia się sugestia „niższego progu nuklearnego” Rosji.

Cel pozostaje niezmienny: zwiększyć polityczny i społeczny koszt wzmacniania wschodniej flanki NATO, wzbudzić strach przed eskalacją i przekonać odbiorców, że działania obronne Zachodu prowadzą do wojny.

To bardzo charakterystyczny mechanizm rosyjskiej propagandy strategicznej:

🔴 skonstruować obraz nieuchronnej agresji przeciwnika;
🔴 przedstawić Rosję jako reagującą, a nie inicjującą eskalację;
🔴 obniżyć percepcyjny próg użycia broni jądrowej;
🔴 przenieść odpowiedzialność za możliwą eskalację na NATO;
🔴 wykorzystać strach przed eskalacją do wpływania na decyzje państw europejskich.

Baranczyk urodził się w 1972 r. w Mińsku. W 1994 r. ukończył z wyróżnieniem wydział filozoficzno-ekonomiczny Białoruskiego Uniwersytetu Państwowego. W latach 1996–1999 pracował kolejno w białoruskim Ministerstwie Edukacji, Administracji Prezydenta Republiki Białorusi oraz Ministerstwie Spraw Zagranicznych. W latach 2002–2007 kierował centrum informacyjno-analitycznym Instytutu Teorii i Praktyki Administracji Publicznej Akademii Zarządzania przy Prezydencie Białorusi. Od 2013 r. mieszka w Moskwie. W latach 2014–2022 był szefem redakcji analitycznej rosyjskiej agencji REGNUM, a w latach 2020–2022 zastępcą dyrektora Instytutu Międzynarodowych Strategii Politycznych i Gospodarczych RUSSTRAT.

Obecnie oficjalna strona rosyjskiego Instytutu Krajów WNP wymienia go jako starszego pracownika naukowego wydziału Białorusi. Publikuje również teksty stylizowane na opracowania akademickie.

Rosyjski aparat propagandowy intensyfikuje przekaz wymierzony w Polskę w reakcji na komunikaty władz RP dotyczące rosnącego zagrożenia ze strony Federacji Rosyjskiej oraz kolejnych rosyjskich prowokacji i incydentów bezpieczeństwa.

Dominującym mechanizmem jest delegitymizowanie władz RP, ośmieszanie polskich ocen zagrożenia oraz przedstawianie działań Warszawy jako „prowokacji” wobec Rosji. Rosyjski przekaz określa działania Polski jako „szczekanie na Rosję”, a europejskich przywódców przedstawia jako polityków, których „nie szanują własne narody” i którymi ich społeczeństwa rzekomo „gardzą”. W warstwie perswazyjnej pojawia się również pogardliwa metafora „małego psa” szczekającego zza ogrodzenia, mająca przedstawiać Polskę jako państwo słabe, działające wyłącznie dzięki ochronie sojuszniczej.

Jednocześnie rosyjscy propagandyści, przedstawiciele aparatu państwowego oraz osoby aktywnie wspierające rosyjską propagandę wojenną wykorzystują otwarte elementy zastraszania.

Wśród autorów i wzmacniaczy tego rodzaju przekazu znajdują się m. in. Andriej Iwanowicz Kolesnik, deputowany rosyjskiej Dumy Państwowej, oraz Zachar Prilepin. W jednym z komunikatów pada stwierdzenie: „To są prowokacyjne działania przeciwko Rosji. Próbują wywołać nerwową reakcję. Reakcja będzie tylko jedna, Polska po prostu dostanie ogromne kłopoty, może nawet śmiertelne”. Przekaz wzmacnia następnie ostrzeżenie, aby powstrzymać się od takich działań wobec „mocarstwa nuklearnego”.

Istotnym elementem jest również instrumentalizacja historii. Rosyjski przekaz przypomina, że „Polska pamięta i zawsze będzie pamiętać o co najmniej trzech, a w rzeczywistości być może czterech rozbiorach Polski”, jednocześnie sugerując, że odpowiedzialność za te wydarzenia nie spoczywała na Rosji. W ten sposób historyczne doświadczenie utraty państwowości zostaje wykorzystane jako narzędzie współczesnego nacisku i zakamuflowanej groźby.

Zabieg ten służy normalizacji rosyjskiego rewizjonizmu oraz budowaniu przekonania, że sprzeciw wobec polityki Moskwy może prowadzić do ponownego „ukarania Polski”. Jest to klasyczny model zastraszania, delegitymizacji i wywoływania niepokoju społecznego, połączony z próbą inspirowania (szczególnie w środowiskach antysystemowych i prorosyjskich) sprzeciwu wobec polityki bezpieczeństwa RP.

Kluczowe narracje rosyjskiej propagandy wykorzystywane do legitymizowania działań dywersyjnych oraz tworzenia warunków do eskalacji zagrożeń wobec państw Sojuszu.

Rosyjska propaganda coraz wyraźniej stosuje konstrukcje, których funkcją jest rozszerzenie pojęcia „przeciwnika” na państwa NATO, ich infrastrukturę, przedsiębiorstwa oraz osoby uczestniczące w politycznym, wojskowym i logistycznym wsparciu Ukrainy.

Analiza rosyjskiej przestrzeni informacyjnej wskazuje na wyraźną zbieżność komunikatów pochodzących z różnych poziomów aparatu państwowego i propagandowego Federacji Rosyjskiej. Ich wspólnym mianownikiem jest stopniowe przesuwanie granicy tego, co rosyjska propaganda przedstawia jako dopuszczalną „odpowiedź” wobec państw wspierających Ukrainę.

Link do DisInfoPack i analizy znajdziecie Państwo w komentarzu.

Rosyjski aparat propagandowy wykorzystuje atak na pociąg relacji Kijów–Warszawa, do którego doszło w pobliżu przejścia granicznego Jagodzin-Dorohusk, jako instrument zastraszania oraz demonstracji siły.

Operacja zastraszania jest kierowana nie tylko do państw NATO i ich społeczeństw, ale również do zachodniego personelu politycznego, eksperckiego i doradczego podróżującego na Ukrainę. Rosyjskie kanały nagłaśniają nazwiska osób podróżujących innym pociągiem, którego przejazd został zakłócony wskutek ataku. W ten sposób przekaz zostaje spersonalizowany: rosyjskie uderzenia mają być odbierane jako zagrożenie również dla osób bezpośrednio zaangażowanych we współpracę z Ukrainą.

W rosyjskich przekazach propagandowych ataki na przejścia graniczne są przedstawiane jako element „logistyki przeciwnika”, a bliskość polskiej granicy jako dowód skuteczności rosyjskich środków rażenia. Szczególnie eksponowane są informacje o uderzeniu w lokomotywę oraz o zakłóceniu ruchu kolejowego na kierunku prowadzącym do Polski.

Mechanizm propagandowy jest czytelny: zastraszanie, uzasadnianie dalszych uderzeń w zachodnie szlaki transportowe Ukrainy, eksponowanie bliskości granicy NATO oraz personalizowanie zagrożenia wobec zachodnich polityków i ekspertów.

Publikujemy bieżącą analizę rosyjskiego środowiska informacyjnego za okres 3–10 września 2026 r.

W badanym okresie rosyjski aparat propagandowy wyraźnie przesuwał akcent z wojny przeciw Ukrainie na szerszą konfrontację z NATO i całym zachodnim systemem bezpieczeństwa.

Polska była przedstawiana jednocześnie jako państwo frontowe, zaplecze logistyczne i technologiczne Ukrainy, obszar rozbudowy infrastruktury wojskowej USA oraz jeden z kluczowych elementów wzmacniania wschodniej flanki NATO.

Szczególną uwagę zwraca zwiększona aktywność informacyjna rosyjskich służb specjalnych, przede wszystkim FSB i SWR. W analizowanym okresie służby te aktywnie wprowadzały do obiegu narracje dotyczące rzekomych planów NATO wobec Rosji, mobilizacji w Ukrainie, działań Zachodu oraz domniemanych operacji prowokacyjnych.

W publikacji analizujemy także sposób przedstawiania przez Rosję ukraińskich uderzeń na cele na terytorium Federacji Rosyjskiej, komunikację towarzyszącą rosyjskim bombardowaniom Kijowa oraz narracje dotyczące Iranu.

Link do analizy pozostawiamy w komentarzu. Zapraszamy do lektury.